خلاصه سریع
تفسیر جواب آنومالی اسکن یکی از حساسترین و پرچالشترین مراحل مراقبتهای دوران بارداری است که اغلب والدین را با اصطلاحات مخفف انگلیسی و اعداد ناشناخته مواجه میکند. در یک ارزیابی استاندارد، این سونوگرافی تفصیلی بین هفتههای ۱۸ تا ۲۲ بارداری انجام میشود تا سلامت ساختاری کلیه ارگانهای حیاتی جنین از جمجمه و قفسه سینه تا…
نکات کلیدی این مطلب
سونوگرافی تفصیلی سه ماهه دوم بارداری که در اصطلاح پزشکی به عنوان «اسکن آنومالی جنین مرحله دو» (Level II Anomaly Scan) شناخته میشود، جامعترین بررسی فراصوتی ساختار آناتومیک جنین به شمار میآید.
بخش نخست هر گزارش سونوگرافی به ارزیابی «بیومتری جنین» (Fetal Biometry) اختصاص دارد.
بخش دوم و اساسی در یک سونوگرافی آنومالی جامع، مرور گامبهگام و جزءبهجزء تکتک دستگاههای بدن جنین است که با عنوان «آناتومی جنین» در برگه گزارش درج میشود.
محیط نگهدارنده و تغذیهکننده جنین بخش جداییناپذیر تفسیر جواب آنومالی اسکن است که وضعیت زایمان و سلامت جفتی را مشخص میسازد.
یکی از بزرگترین عوامل اضطراب والدین هنگام خواندن جواب آنومالی اسکن، مشاهده واژههایی مانند «سافت مارکر» است.
منابع و مراجع علمی
- راهنمای بالینی ISUOG - انجمن بینالمللی سونوگرافی در زنان و مامایی
- راهنماهای بالینی ACOG - کالج آمریکایی متخصصان زنان و زایمان
- سازمان جهانی بهداشت (WHO) - مراقبتهای پیش از تولد
- PubMed - پایگاه مقالات و مرورهای پزشکی
- مرور کاکرین (Cochrane Library) - دقت تشخیصی سونوگرافی
تفسیر جواب آنومالی اسکن یکی از حساسترین و پرچالشترین مراحل مراقبتهای دوران بارداری است که اغلب والدین را با اصطلاحات مخفف انگلیسی و اعداد ناشناخته مواجه میکند. در یک ارزیابی استاندارد، این سونوگرافی تفصیلی بین هفتههای ۱۸ تا ۲۲ بارداری انجام میشود تا سلامت ساختاری کلیه ارگانهای حیاتی جنین از جمجمه و قفسه سینه تا ستون فقرات و اندامها مورد بررسی قرار گیرد. اگر برگه جواب خود را دریافت کردهاید و به دنبال معنای دقیق پارامترهایی نظیر BPD، HC، FL، موقعیت جفت یا اصطلاحاتی مانند «سافت مارکر» هستید، در این مقاله تمام نکات تشخیصی، محدودههای طبیعی و علائم نیازمند پیگیری فوری را بر مبنای آخرین گایدلاینهای بالینی بررسی کردهایم.
آنومالی اسکن چیست و چرا تفسیر جواب آنومالی اسکن در هفته ۱۸ تا ۲۲ حیاتی است؟
سونوگرافی تفصیلی سه ماهه دوم بارداری که در اصطلاح پزشکی به عنوان «اسکن آنومالی جنین مرحله دو» (Level II Anomaly Scan) شناخته میشود، جامعترین بررسی فراصوتی ساختار آناتومیک جنین به شمار میآید. هدف اصلی از انجام این تست، ارزیابی تکامل مورفولوژیک جنین، اطمینان از رشد متناسب اندامها و رد نقایص مادرزادی بزرگ است.
تفاوت سونوگرافی تفصیلی آنومالی با غربالگری سه ماهه اول (NT)
بسیاری از مادران تصور میکنند در صورت طبیعی بودن سونوگرافی NT (اندازهگیری ضخامت چین پشت گردن) در هفته ۱۱ تا ۱۳، دیگر نیازی به بررسیهای پیچیده بعدی نیست؛ اما تفاوتهای بنیادینی میان این دو روش وجود دارد:
- غربالگری سه ماهه اول: اساساً یک آزمون احتمالی برای سنجش خطر نقایص کروموزومی شایع نظیر تریزومی ۲۱ (سندرم داون)، تریزومی ۱۸ و تریزومی ۱۳ است. در این سن جنینی، اکثر اندامها هنوز به بلوغ ساختاری کافی نرسیدهاند.
- سونوگرافی آنومالی سه ماهه دوم: یک بررسی دقیق آناتومیک است. در این مرحله، اندامزایی (Organogenesis) به پایان رسیده و تکتک اجزای بدن نظیر بطنهای مغز، چهار حفره قلب، کلیهها، پرده دیافراگم، ستون مهرهها و انگشتان با جزئیات میکرومتری تصویربرداری میشوند.
پنجره زمانی طلایی و علت دشواری تفسیر پس از هفته ۲۲
بهترین زمان برای انجام و بررسی نتایج، بین هفته ۱۸ بارداری (۱۸ هفته و ۰ روز) تا هفته ۲۰ بارداری (۲۰ هفته و ۶ روز) است، هرچند تا پایان هفته ۲۲ نیز امکانپذیر است. دلایل بالینی این محدوده زمانی عبارتاند از:
- کیفیت پنجره صوتی: در این سن حاملگی، حجم مایع آمنیوتیک نسبت به اندازه جنین در ایدهآلترین حالت قرار دارد و امواج فراصوت میتوانند بدون مانع از بافتها عبور کنند.
- استخوانی نشدن کامل اسکلت: پس از هفته ۲۲، کلسیفیکاسیون و متراکم شدن استخوانهای جنین باعث ایجاد سایه صوتی (Acoustic Shadowing) شدید میشود که دیدن ساختارهای زیرین، بهویژه مغز و قلب را بسیار دشوار میسازد.
- ملاحظات درمانی و قانونی: در صورت کشف هرگونه ناهنجاری ساختاری کشنده یا ناتوانکننده ماژور، پروتکلهای بالینی و مشاورههای فوق تخصصی نیازمند زمان کافی پیش از اتمام مهلتهای قانونی مداخله پزشکی هستند.
رمزگشایی اصطلاحات و تفسیر جواب آنومالی اسکن (BPD, HC, AC, FL)

بخش نخست هر گزارش سونوگرافی به ارزیابی «بیومتری جنین» (Fetal Biometry) اختصاص دارد. این اعداد نشاندهنده ابعاد رشد فیزیکی جنین بوده و بر اساس صدکهای رشد (Percentiles) گزارش میشوند. انحراف معنادار از این صدکها میتواند زنگ خطری برای اختلال رشد داخل رحمی (FGR) یا ماکروزومی باشد.
شاخصهای جمجمه و مغز (BPD, HC, و عرض بطنهای جانبی)
بررسی سر جنین نیازمند ارزیابی دقیق چند معیار هندسی است:
- BPD (Biparietal Diameter): قطر بین دو استخوان آهیانه سر جنین است که از نمای مقطع عرضی مغز اندازهگیری میشود.
- HC (Head Circumference): محیط دور سر جنین است که همراه با BPD، سن جنینی و تقارن جمجمه را مشخص میکند.
- Cavum Septum Pellucidum (CSP): یک فضای مایع طبیعی در بخش قدامی مغز که مشاهده آن برای رد ناهنجاریهای پیچیده مغزی الزامی است. عدم تشکیل آن میتواند نشانه آژنزیس کورپوس کالوزوم باشد.
- عرض دهلیز بطنهای جانبی (Lateral Ventricle Atrial Width): در حالت نرمال باید کمتر از ۱۰ میلیمتر باشد. اندازههای بین ۱۰ تا ۱۲ میلیمتر ونتریکولومگالی خفیف و مقادیر بالای ۱۵ میلیمتر ونتریکولومگالی شدید (هیدروسفالی) در نظر گرفته میشوند.
- Cisterna Magna: فضای پر از مایع در بخش خلفی مغز که عمق نرمال آن بین ۲ تا ۱۰ میلیمتر است. عمق کمتر از ۲ میلیمتر میتواند مطرحکننده ناهنجاری آرنولد کیاری باشد.
شاخصهای تنه و اسکلت (AC, FL) و نحوه محاسبه وزن تقریبی (EFW)
این فاکتورها نشاندهنده وضعیت تغذیه و سلامت استخوانبندی جنین هستند:
- AC (Abdominal Circumference): اندازه محیط دور شکم جنین، حساسترین شاخص بیومتری برای ارزیابی ذخیره گلیکوژن در کبد جنین و وضعیت تغذیهای جفت است. افت محسوس AC اولین نشانه اختلال رشد رحمی (IUGR) است.
- FL (Femur Length): طول استخوان ران جنین است که برای بررسی دیسپلازیهای اسکلتی و اختلالات کوتاهی اندام مورد سنجش قرار میگیرد.
- EFW (Estimated Fetal Weight): وزن تخمینی جنین که با استفاده از فرمولهای پیشرفته ریاضیاتی (عمدتاً فرمول Hadlock) از ترکیب BPD، HC، AC و FL محاسبه میشود. این وزن معمولاً با صدک رشدی مقایسه میگردد؛ صدک زیر ۱۰ به عنوان کوچک برای سن بارداری (SGA/FGR) و صدک بالای ۹۰ به عنوان بزرگ برای سن بارداری (LGA) تعریف میشود.
بررسی سیستمیک ارگانهای جنین در جواب سونوگرافی

بخش دوم و اساسی در یک سونوگرافی آنومالی جامع، مرور گامبهگام و جزءبهجزء تکتک دستگاههای بدن جنین است که با عنوان «آناتومی جنین» در برگه گزارش درج میشود.
سیستم عصبی مرکزی و علائم ستون فقرات (نشانههای لیمو و موز در اسپینا بیفیدا)
متخصص سونوگرافی ستون فقرات را در سه جهت طولی، تاجی و مقطع عرضی از گردن تا دنبالچه دنبال میکند تا از پیوستگی کامل مهرهها و پوشش سالم پوست روی طناب نخاعی اطمینان یابد. برای تشخیص ضایعات اسپینا بیفیدا (شکاف مادرزادی مهرهها)، دو نشانه غیرمستقیم کلاسیک در مغز جستجو میشود:
- نشانه لیمو (Lemon Sign): فرورفتگی استخوانهای فرونتال جمجمه که ظاهری شبیه به لیمو به سر میدهد و به دلیل افت فشار داخل نخاع رخ میدهد.
- نشانه موز (Banana Sign): تغییر شکل و انحنای نیمکرههای مخچه به شکل موز در حفره خلفی جمجمه به دلیل پایین کشیده شدن بافت مغز به سمت کانال نخاعی.
ارزیابی ساختار قلب جنین (نمای چهار حفرهای و خروجی عروق بزرگ)
ناهنجاریهای مادرزادی قلبی (CHD) از شایعترین اختلالات ساختاری هستند. در آنومالی اسکن غربالگری، مشاهده نماهای زیر اجباری است:
- نمای چهار حفرهای (4-Chamber View): بررسی تقارن دهلیزها و بطنها، سلامت تیغه بینبطنی و حرکت منظم دریچههای میترال و تریکوسپید.
- خروجی بطن چپ و راست (LVOT & RVOT): اطمینان از خروج شریان آئورت از بطن چپ و شریان ریوی از بطن راست و عدم وجود جابهجایی عروق بزرگ (TGA).
- نمای سه رگ و نای (3-Vessel Trachea View): برای بررسی ارتباط فضایی شریان ریوی، آئورت صعودی و ورید اجوف فوقانی نسبت به نای.
در صورتی که دید پزشک به دلیل پوزیشن جنین یا ضخامت جدار شکم مادر محدود باشد، یا هرگونه عدم تقارن در این نماها رویت شود، ارجاع جهت ارزیابی فوقتخصصی با اکو قلب جنین استاندارد طلایی تشخیص خواهد بود.
بررسی صورت، شکاف کام/لب، کلیهها (پیلکتازی) و جدار شکم
بررسی دقیق چهره جنین به شناسایی پروفایل صورت، استخوان بینی (Nasal Bone) و یکپارچگی لب فوقانی اختصاص دارد تا از عدم وجود شکاف لب و کام (لبشکری) اطمینان حاصل شود. در قفسه سینه، ریهها باید اکوژنیسیته یکنواخت داشته و موقعیت قلب کاملاً در سمت چپ قفسه سینه باشد.
در ناحیه شکم، متخصص موارد زیر را چک میکند:
- محل ورود بند ناف (Cord Insertion): یکپارچگی جدار قدامی شکم جهت رد اومفالوسل (بیرونزدگی احشا داخل کیسه) و گاستروشیزیس (خروج رودهها بدون کیسه محافظ).
- معده و کیسه صفرا: پر بودن حباب معده نشاندهنده بلع طبیعی مایع آمنیوتیک توسط جنین است.
- کلیهها و لگنچه کلیه: قطر قدامی-خلفی لگنچه کلیه باید در این سن بارداری کمتر از ۴ میلیمتر باشد. مقادیر بالای ۴ میلیمتر تحت عنوان پیلکتازی (Pyelectasis) یا هیدرونفروز گزارش میشوند که نیازمند پیگیریهای دورهای هستند.
بررسی جفت، بند ناف و مایع آمنیوتیک
محیط نگهدارنده و تغذیهکننده جنین بخش جداییناپذیر تفسیر جواب آنومالی اسکن است که وضعیت زایمان و سلامت جفتی را مشخص میسازد.
موقعیت جفت: تفاوت جفت قدامی/خلفی با جفت سرراهی (Placenta Previa)
جفت ممکن است در دیواره جلویی رحم (قدامی یا Anterior) یا دیواره پشتی (خلفی یا Posterior) یا در فوندوس رحم (Fundal) لانه گزینی کرده باشد که تمامی این حالتها کاملاً نرمال و بدون خطر هستند. با این حال، فاصله لبه تحتانی جفت تا دهانه داخلی رحم (Internal Os) از اهمیت سرنوشتسازی برخوردار است:
همین حالا نوبت سونوگرافی آنومالی اسکن را رزرو کنید.
- جفت نرمال: لبه جفت بیش از ۲۰ میلیمتر از سوراخ دهانه رحم فاصله دارد.
- جفت پایین (Low-Lying Placenta): فاصله لبه جفت تا دهانه رحم کمتر از ۲۰ میلیمتر است اما آن را نپوشانده است. در بیشتر موارد، با رشد رحم به سمت بالا کشیده میشود (Placental Migration).
- جفت سرراهی (Placenta Previa): لبه جفت به طور کامل یا نسبی روی سوراخ داخلی دهانه رحم قرار گرفته است که زایمان طبیعی را غیرممکن ساخته و خطر خونریزیهای شدید بارداری را به دنبال دارد.
حجم مایع آمنیوتیک (AFI و SDP) و پیامدهای کم یا زیاد بودن آن
حجم مایع اطراف جنین به دو روش اندازهگیری میشود:
- AFI (Amniotic Fluid Index): مجموع عمق بزرگترین حوضچه مایع در چهار ربع شکم مادر. دامنه نرمال آن بین ۵ تا ۲۵ سانتیمتر است. AFI کمتر از ۵ نشانه اولیگوهیدرآمنیوس (کمبود مایع) و بالای ۲۵ نشانه پلیهیدرآمنیوس (افزایش غیرطبیعی مایع) تلقی میشود.
- SDP (Single Deepest Pocket): عمق عمیقترین حوضچه عمودی مایع که محدوده نرمال آن ۲ تا ۸ سانتیمتر است.
بند ناف تک شریانی (Single Umbilical Artery) و اهمیت بالینی آن
بند ناف جنین در حالت طبیعی دارای دو شریان و یک ورید (نمای شبیه به صورت میکیماوس در مقطع عرضی) است. در حدود ۱ درصد بارداریها، تنها یک شریان تشکیل میشود که به آن Single Umbilical Artery (SUA) میگویند. اگر این یافته منفرد باشد و جنین رشد نرمال و آناتومی بدون نقصی داشته باشد، معمولاً مشکلی ایجاد نمیکند؛ اما به دلیل احتمال اندک نارسایی جفتی یا اختلالات کلیوی، نیازمند سونوگرافیهای سریال رشد در سه ماهه سوم است.
سافت مارکرها (Soft Markers)؛ چه زمانی جای نگرانی است؟
یکی از بزرگترین عوامل اضطراب والدین هنگام خواندن جواب آنومالی اسکن، مشاهده واژههایی مانند «سافت مارکر» است. سافت مارکرها نقص مادرزادی یا بیماری نیستند، بلکه تغییرات جزئی آناتومیک به شمار میروند که در جنینهای سالم نیز با شیوع بالا دیده میشوند، اما در مواردی ممکن است احتمال بروز نقایص کروموزومی را اندکی جابهجا کنند.
کیست کوریوئید پلکسوس (CPC) و فوکوس اکوژنیک قلبی (EIF)
- کیست شبکه کوریوئید (Choroid Plexus Cyst): تجمعهای کوچک مایع در عروق خونی شبکه کوریوئید مغز جنین هستند. اگر این کیستها به صورت منفرد دیده شوند و آزمایش غربالگری سه ماهه اول مادر کمخطر باشد، تقریباً در بیش از ۹۵ درصد موارد تا هفته ۲۶ تا ۲۸ بارداری خودبهخود محو میشوند و هیچ اثری بر هوش یا تکامل عصبی نوزاد ندارند.
- فوکوس اکوژنیک داخل قلب (Echogenic Intracardiac Focus - EIF): نقطه سفیدی که معمولاً به دلیل کلسیفیکاسیون موقت در عضلات پاپیلاری بطن چپ قلب دیده میشود و در تصویر سونوگرافی درخشندگی معادل استخوان دارد. این یافته به هیچ وجه نقص عملکردی در پمپاژ قلب ایجاد نمیکند و یک واریاسیون نرمال تلقی میگردد.
تفاوت نشانگرهای خوشخیم ایزوله با ریسک آنیوپلوئیدی (سندرم داون)
پزشکان بر اساس قانون «ایزوله بودن در برابر چندگانه بودن» تصمیمگیری میکنند:
- سافت مارکر منفرد (Isolated): وجود یک نشانه (مانند یک کیست کوریوئید ساده یا یک فوکوس اکوژنیک قلبی) در بیماری که غربالگری مرحله اول نرمال دارد، نیازمند هیچگونه آزمایش تهاجمی ژنتیک (مانند آمنیوسنتز) نیست.
- سافت مارکرهای متعدد یا همراه با ناهنجاری ساختاری: اگر در کنار یک سافت مارکر، اختلالاتی نظیر کوتاه بودن استخوان ران، پیلکتازی دوطرفه شدید، چین گردن ضخیم، یا ناهنجاری دستها مشاهده شود، ریسک اختلالات کروموزومی (مانند سندرم داون یا سندرم ادواردز) افزایش یافته و بررسیهای ژنتیکی پیشرفته ضرورت مییابد.
جایگاه سونوگرافی سهبعدی و چهاربعدی در آنومالی اسکن
سونوگرافی دوبعدی معمولی (2D Grayscale) به عنوان استاندارد تشخیصی و طلایی در سراسر جهان باقی مانده است، زیرا دقت اندازهگیری ابعاد آناتومیک و سنجش داپلر در آن بسیار دقیقتر و مستندتر است. با این حال، تصویربرداری سهبعدی (3D) و چهاربعدی زنده (4D) نقشی بیبدیل در حوزههای تکمیلی ایفا میکنند:
- بررسی شکافهای کام و لب: رندرینگ سهبعدی سطح صورت، تشخیص قطعی نوع و عمق شکافهای صورت را به طور چشمگیری تسهیل میکند.
- ناهنجاریهای پیچیده استخوانی و اندامها: بازسازی آناتومیک در ناهنجاریهای انگشتان (پلیداکتیلی، سینداکتیلی) و پای چماقی (کلابفوت).
- میکروگناتیا: بررسی دقیق عقبرفتگی فک پایین که در نمای دوبعدی ممکن است با خطا همراه باشد.
اقدامات گامبهگام در صورت وجود یافتههای غیرطبیعی
اگر در برگه سونوگرافی شما نقصی گزارش شده است، حفظ خونسردی و پرهیز از نتیجهگیریهای شتابزده اولین و مهمترین گام است. مسیر بالینی ارزیابی معمولاً از مراحل زیر عبور میکند:
تکرار سونوگرافی توسط متخصص پریناتولوژی (طب مادر و جنین)
سونوگرافی یک روش وابسته به مهارت کاربر (Operator-Dependent) است. پوزیشن نامناسب جنین، چاقی مادر یا خطای کالیبراسیون دستگاه میتواند تصاویری شبهناهنجار ایجاد کند. ارجاع به یک فوقتخصص پریناتولوژی برای انجام یک «سونوگرافی تارگت و آنومالی پیشرفته» اولین اقدام استاندارد است.
اندیکاسیونهای تشخیصی ژنتیک (NIPT، آمنیوسنتز و اکوکاردیوگرافی جنین)
بر اساس شدت یافتههای سونوگرافی، روشهای تشخیصی تکمیلی زیر توصیه میشوند:
- NIPT / سلفری DNA: تست خون مادر برای ارزیابی قطعههای آزاد DNA جنینی جهت سنجش ناهنجاریهای کروموزومی با دقت بیش از ۹۹ درصد.
- آمنیوسنتز و کاریوتیپ (یا تست ریزآرایه کروموزومی - CMA): در صورت وجود ناهنجاریهای ساختاری بزرگ، نمونهبرداری از مایع آمنیوتیک با هدایت سونوگرافی انجام میگیرد تا ساختار کروموزومی و ریزحذفهای ژنتیکی جنین با قطعیت ۱۰۰ درصدی ارزیابی شوند.
چه زمانی باید فوراً به پزشک مراجعه کرد؟ (علائم هشداردهنده)
اگرچه تفسیر کامل برگه نیازمند بررسی پزشک معالج شماست، اما برخی علائم و یافتههای تشخیصی نیاز به مراجعه و مداخله اورژانسی یا فوقتخصصی فوری (طی ۲۴ تا ۴۸ ساعت) دارند:
- خونریزی واژینال یا لکهبینی همراه با گزارش جفت سرراهی (Placenta Previa): خطر بروز خونریزیهای مهلک مادر و جنین و جدا شدن زودرس جفت وجود دارد.
- کاهش شدید مایع آمنیوتیک (AFI زیر ۵ سانتیمتر یا SDP زیر ۲ سانتیمتر): میتواند ناشی از پارگی زودرس کیسه آب (PPROM) یا نارسایی شدید جفت باشد.
- ونتریکولومگالی شدید مغز (قطر بطن جانبی مغز ۱۵ میلیمتر یا بالاتر): نیازمند بررسی فوری توسط تیم پریناتولوژی و جراحی مغز و اعصاب اطفال.
- فتق دیافراگماتیک یا اومفالوسل بزرگ: اختلال در رشد ریهها نیازمند برنامهریزی زایمان در مراکز مجهز سطح سه با امکانات جراحی نوزادان است.
- احساس خروج ترشحات آبکی مداوم از واژن، انقباضات منظم رحمی یا دردهای تیز زیر شکم مادر پس از سونوگرافی.
سوالات متداول درباره تفسیر جواب آنومالی اسکن
آیا آنومالی اسکن سلامت کامل جنین را تضمین میکند؟
خیر، سونوگرافی آنومالی نقایص عمده ساختاری و فیزیکی را در حدود ۷۰ تا ۸۰ درصد موارد آشکار میکند. این آزمون قادر به شناسایی اختلالات ژنتیکی بدون نقص آناتومیک، بیماریهای متابولیک، نقایص شنوایی، بینایی یا اختلالات عملکردی و شناختی پس از تولد نیست.
اگر جنین در حالت مناسبی نباشد و اعضای بدن دیده نشوند چه باید کرد؟
در صورتی که قرارگیری جنین در رحم اجازه مشاهده کامل ستون مهرهها، قلب یا صورت را ندهد، پزشک از مادر میخواهد مقداری مایعات بنوشد یا راه برود. در صورت عدم تغییر موقعیت جنین، اسکن تکمیلی برای چند ساعت بعد یا حداکثر یک هفته بعد تکرار خواهد شد.
آیا تعیین جنسیت در جواب آنومالی اسکن قطعی است؟
دقت تعیین جنسیت در هفتههای ۱۸ تا ۲۲ به بیش از ۹۸ تا ۹۹ درصد میرسد. با این حال، عواملی مانند بستهبودن پاهای جنین، عبور بند ناف از میان پاها یا وجود ادم گذرا میتواند منجر به خطای دید در موارد معدود شود.
سلب مسئولیت پزشکی آموزشی: محتوای این مقاله صرفاً جهت آگاهیبخشی و افزایش دانش بالینی والدین تنظیم شده است و هرگز جایگزین قضاوت تشخیصی پزشک معالج، متخصص زنان و زایمان یا متخصص پریناتولوژی نخواهد بود. هرگونه تصمیمگیری دارویی، درمانی یا ژنتیکی باید مستقیماً زیر نظر پزشک مربوطه انجام پذیرد.
همین حالا نوبت سونوگرافی آنومالی اسکن را رزرو کنید.
در صفحه سونوگرافی آنومالی اسکن میتوانید جزئیات کامل این خدمت را در کلینیک دکتر رضا گرامی، فوق تخصص اکوی قلب جنین ببینید.
